Veelgestelde vragen uitbreiding hoogspanningsstation Doetinchem Langerak

Algemeen
Wat is netcongestie?
Het elektriciteitsnetwerk bestaat uit kabels en leidingen die elektriciteit vanaf centrales, windturbines of zonneparken, via onderstations, naar huizen en bedrijven vervoeren. Netcongestie ontstaat wanneer er te veel elektriciteit, tegelijkertijd door de kabels moet. Hierdoor vertraagt de stroom of loopt het vast (stroomstoring). De problemen ontstaan doordat we vaak op hetzelfde moment veel energie gebruiken of opwekken. Zoals op hete zomerdagen wanneer veel airconditioners tegelijk draaien en zonnepanelen maximaal leveren. Vergelijk netcongestie dan met de ochtendspits op de snelweg. Om netcongestie aan te pakken, kunnen we hetzelfde doen als bij het voorkomen van files op de weg: we bouwen alternatieve routes, voegen extra rijstroken toe of moedigen reizigers aan om buiten de spitsuren te reizen.
Waarom is het nodig om het hoogspanningsstation uit te breiden?
Door de groeiende vraag naar elektriciteit en de energietransitie raakt het netwerk steeds meer belast. De verstopping op het netwerk heeft grote gevolgen: bedrijven kunnen niet uitbreiden of een nieuwe elektriciteitsaansluiting krijgen en woningbouw loopt vast. Daarom moet TenneT, de landelijke netbeheerder, de ruimte op het hoogspanningsnet vergroten. Dat doen zij onder andere door het hoogspanningsstation bij Doetinchem uit te breiden.
Welke partijen zijn bij dit project betrokken?
De volgende partijen zijn betrokken bij dit project:
- TenneT is initiatiefnemer van dit project. Als landelijke netbeheerder is zij verantwoordelijk voor een veilig en betrouwbaar hoogspanningsnetwerk.
- Provincie Gelderland is in het project betrokken als bevoegd gezag voor het nemen van het projectbesluit. Naast dit projectbesluit zijn ook verschillende vergunningen nodig. Provincie Gelderland treedt hierbij op als coördinerend bevoegd gezag. Met gecoördineerde besluitvorming bedoelen we dat besluiten zoveel mogelijk dezelfde voorbereiding, totstandkoming en rechtsbescherming (beroep) hebben. De procedurestappen voor de verschillende besluiten vinden dan tegelijk plaats. Hiervoor hebben Gedeputeerde Staten een coördinatiebesluit genomen.
- Bij het project zijn het ministerie van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur, Waterschap Rijn en IJssel en de gemeenten Bronckhorst en Doetinchem betrokken. Zij zijn verantwoordelijk voor de vergunningen.
- Het bestaande hoogspanningsstation ligt in de gemeente Bronckhorst en dicht tegen het dorp Langerak in de gemeente Doetinchem. Beiden gemeenten werken daarom samen met de provincie en Tennet om het project zo goed mogelijk aan te laten sluiten op de situatie in het gebied.
Waarom verloopt de uitbreiding in 2 deelprojecten?
Om de druk op het elektriciteitsnet (netcongestie) snel te verminderen, breidt TenneT het station in 2 deelprojecten uit. Deelproject 1 is de plaatsing van een extra transformator. Dit vermindert de druk op het elektriciteitsnetwerk op korte termijn. Vanwege de verwachte groei in het elektriciteitsgebruik en het aantal aansluitingen is vervanging en uitbreiding van het station nodig op langere termijn (deelproject 2).
Wat wordt 380kV en 150kV genoemd in de stukken over het project?
Het hoogspanningsstation bestaat uit 2 delen. Het 380 kV-station is onderdeel van het landelijke stroomsnelwegennet en is ook verbonden met het Duitse (380 kV)hoogspanningsnet. Op dit deel van het hoogspanningsstation wordt ook elektriciteit omgezet van en naar 150.000 kiloVolt, de spanning van het regionale hoogspanningsnet. Dit netwerk is gekoppeld is aan het middenspanningsnetwerk van Liander, zoals bijvoorbeeld het koppelstation aan de Keppelseweg in Doetinchem. Op www.tennet.eu vindt u meer informatie over het hoogspanningsnetwerk en de hoogspanningsstations.
Waarom is de provincie bevoegd gezag voor het project?
De provincie stelt de projectbesluiten voor beide deelprojecten op. In de wet staat dat de minister normaal gesproken een projectbesluit opstelt voor een hoogspanningsstation. De minister heeft aan Gedeputeerde Staten van Gelderland gevraagd om dit te doen. Dat is gedaan, omdat Gedeputeerde Staten de omgeving beter kennen. De gemeenten Bronckhorst en Doetinchem vinden het ook een goed idee dat provincie Gelderland de projectbesluiten opstelt.
De provincie is bevoegd gezag voor deze projecten en heeft ook een bredere rol in het aanpakken van netcongestie. Hoe zit dat?
In dit project is de provincie het bevoegd gezag voor de procedure voor uitbreiding van het hoogspanningsstation. Tegelijkertijd hebben we een bredere rol in de aanpak van netcongestie. Zo ondersteunen we gemeenten bij ruimtelijke keuzes, investeren we in kennis, samenwerking en innovatieve oplossingen. Ook werken we mee aan de uitvoering van het Actieplan netcongestie Gelderland van netbeheerders TenneT en Liander. Dat is een andere rol dan we in deze specifieke projecten hebben.
We vinden het belangrijk dat het hoogspanningsstation wordt uitgebreid om de overbelasting van het elektriciteitsnet te verminderen. Tegelijkertijd moeten keuzes om netcongestie aan te pakken goed onderbouwd en zorgvuldig afgewogen worden. Dat geldt ook voor de vervanging en uitbreiding van dit hoogspanningsstation. Als bevoegd gezag toetsen we het nut en de noodzaak van het project en beoordelen we of de gevolgen voor de leefomgeving acceptabel zijn. Dit leggen we vast in een projectbesluit. Daarbij maken we een zorgvuldige belangenafweging. Onderwerpen als een gezonde en veilige leefomgeving, beperking van de mogelijke hinder voor de omgeving en de landschappelijke inpassing spelen daarbij een belangrijke rol.
Hoe kan ik op de hoogte blijven van het project?
Via deze website en de website van TenneT en gemeenten Doetinchem en Bronckhorst kunt u op de hoogte blijven van de projecten. Informatie over ter inzageleggingen en zienswijzeperiodes publiceren we in huis-aan-huisbladen. Omwonenden informeren we per brief over bijvoorbeeld informatiebijeenkomsten.
Heeft u vragen?
Inhoudelijke vragen over het project kunt u aan TenneT stellen via DoetinchemLangerak@tennet.eu. Heeft u vragen over de procedure van het project? Dan kunt u contact opnemen met het Provincieloket.
Deelproject 1: 3e transformator
Waarom is TenneT van plan een 3e transformator op het huidige station te plaatsen?
De extra transformator is nodig om het elektriciteitsnet achter Doetinchem te ontlasten. Dit netwerk is onderdeel van een groter elektriciteitsnet in Gelderland, Utrecht en een groot deel van Flevoland. Op drukke momenten is dit netwerk nu en de komende jaren te vol. Hierdoor kunnen bedrijven niet altijd uitbreiden en nieuwe bedrijven zich moeilijk vestigen. Ook de bouw van nieuwe woningen loopt hierdoor vertraging op. Met een 3e transformator kan het grote elektriciteitsnet worden verdeeld in kleinere deelnetten. Dat zorgt voor minder druk op het net en helpt om de huidige problemen op te lossen. In de toekomst is nog meer ruimte nodig, omdat we steeds meer elektriciteit gebruiken en onze samenleving verder verduurzaamt.
Hoe kan ik meedenken over de plannen?
- Kennisgeving 3e transformator (april 2025)
Na de publicatie van de kennisgeving kon iedereen reageren tijdens de zienswijzeperiode. Binnengekomen reacties en onze antwoorden daarop zijn te vinden in de reactienota.
- Ontwerpprojectbesluit en ontwerpvergunningen (januari 2026)
Ook hierop kunt u een reactie geven tijdens de zienswijzeperiode.
Daarnaast organiseren we samen met TenneT 3 informatiebijeenkomsten:
- Bijeenkomst 1: naar aanleiding van de kennisgeving (14 april 2025).
- Bijeenkomst 2: na publicatie van het ontwerpprojectbesluit (27 en 28 januari 2026).
- Bijeenkomst 3: voorafgaand aan de start van de werkzaamheden.
Meer informatie vindt u op de pagina over de 3e transformator.
Deelproject 2: vervanging en uitbreiding van het hoogspanningsstation
Waarom moet vervanging en uitbreiding van het hoogspanningsstation in deze omgeving plaatsvinden?
Doetinchem is een belangrijk knooppunt voor hoogspanning. Vanaf het hoogspanningsstation Doetinchem-Langerak lopen verbindingen naar alle richtingen, waaronder ook Duitsland. Vanwege al die verbindingen kan uitbreiding eigenlijk alleen plaatsvinden in een beperkte zone rondom het bestaande station. Naast een groter hoogspanningsstation bij de bestaande plek, onderzoekt TenneT ook 2 andere locaties in de buurt van het bestaande station. Het is dan nodig om lijnen, masten en kabels te verplaatsen. Dit is ingrijpend, maar over korte afstanden wel mogelijk.
Welke locaties worden onderzocht?
Als eerst is een zoekgebied bepaald. Hiervoor zijn een aantal uitgangspunten gebruikt (paragraaf 1.5 uit het Startdocument). Binnen het zoekgebied stelt TenneT 3 zoeklocaties voor. Dit zijn plekken waar het technisch mogelijk is om een hoogspanningsstation te bouwen en aan te sluiten op het bestaande hoogspanningsnet. De zoeklocaties ziet u op onderstaande kaart.

Een zoeklocatie is nog niet definitief. TenneT gebruikt deze locaties als startpunt om uiteindelijk tot een plek te komen die technisch haalbaar en verantwoord is voor mens en omgeving.
Hoe zijn deze locaties tot stand gekomen?
De zoekgebieden (en de zoeklocaties) zijn bepaald op basis van een aantal uitgangspunten. Dat zijn bijvoorbeeld de beschikbare ruimte, ligging naast of dichtbij bestaande verbindingen en geen of zo weinig mogelijk woningen, gebouwen en beschermde natuur. De uitgangspunten vindt u in hoofdstuk 1 van het startdocument.
Waarom worden verschillende locaties onderzocht?
Voor een groter hoogspanningsstation is veel ruimte nodig: van 8 naar 26 hectare. Bouwen bij het bestaande hoogspanningsstation lijkt technisch en praktisch het meest voor de hand liggend. Wel ligt het bestaande hoogspanningsstation in de uiterwaarden van de Oude IJssel. TenneT moet rekening houden met waterveiligheid en nieuwe inzichten hierover. Daarom onderzoekt TenneT ook 2 andere locaties aan de andere kant van de Oude IJssel, buiten de uiterwaarden. Daarmee zijn er in totaal 3 mogelijke locaties (zoeklocaties).
Hoe kan ik meedenken over de keuze voor een locatie?
In het Startdocument staan de voorgestelde zoeklocaties voor het nieuwe hoogspanningsstation. U kunt op het document reageren door een reactie in te dienen. U kunt bijvoorbeeld andere locaties voorstellen dan die TenneT heeft voorgesteld. Deze locaties worden getoetst aan de uitgangspunten zoals paragraaf 1.5 van het Startdocument staan. Ook kunt u aangeven welke onderwerpen u belangrijk vindt om te onderzoeken en hoe u betrokken wilt worden.
Gedeputeerde Staten nemen uiteindelijk een besluit over de locatie, de zogenaamde voorkeursbeslissing. Zij nemen eerst een ontwerpbesluit. Hierop kunt u ook een zienswijze indienen.
Meer informatie vindt u op de pagina over vervanging en uitbreiding van het hoogspanningsstation.
Wie maakt de keuze voor de locatie en hoe wordt deze afweging gemaakt?
Gedeputeerde Staten beslissen over de locatie voor het nieuwe, grotere hoogspanningsstation. Dit heet een voorkeursbeslissing. Dit doen zij op basis van verschillende onderzoeken. Voor elke locatie wordt onderzocht wat de gevolgen zijn voor het milieu, inclusief de aansluiting op het bestaande hoogspanningsnet. Ook kijkt TenneT naar maatregelen om deze gevolgen te verminderen. De resultaten komen in het milieueffectrapport (MER). Naast de gevolgen voor het milieu zijn ook andere onderwerpen belangrijk om mee te nemen in de besluitvorming. Daarom wordt ook een Integrale Effectanalyse (IEA) gemaakt. Deze analyse helpt bij het maken van keuzes door de locaties met elkaar te vergelijken op techniek, omgeving, milieu, kosten en toekomstbestendigheid.
In de omgeving zijn meerdere ontwikkelingen. Worden die samen met elkaar bekeken en beoordeeld?
Andere ruimtelijke ontwikkelingen zijn onderdeel van de milieuonderzoeken, zolang ze voldoende concreet zijn. Dat bekent bijvoorbeeld dat er een aanvraag ligt of besluit is genomen. De cumulatieve milieueffecten (de milieueffecten van deze ontwikkelingen samen) worden in het onderzoek in beeld gebracht en betrokken bij de besluitvorming.
