Gelderland zet met strokenbeleid nieuwe stap om van het slot te komen

Met de vaststelling van het strokenbeleid zetten we een nieuwe stap om Gelderland van het slot te halen. In dit beleid staan maatregelen die zorgen voor minder stikstofuitstoot in en rondom kwetsbare natuur. We vragen een bijdrage van alle sectoren, zoals van de landbouw, industrie, mobiliteit en wonen.
Gepubliceerd op: 21-januari-2026

Verlaging van de stikstofuitstoot draagt bij aan natuurherstel en brengt vergunningverlening voor woningbouw, veilige wegen en bedrijfsuitbreiding een stap dichterbij.

Het strokenbeleid

Dinsdag 20 januari 2026 stelde het college van Gedeputeerde Staten (GS) het strokenbeleid vast. Het strokenbeleid is 1 van de uitwerkingen van de Versnellingsaanpak Stikstof om van het slot te komen. Door teveel stikstof, gaat het niet goed met de natuur. Zolang de stikstofuitstoot niet minder wordt en de natuur niet herstelt, kunnen we bijna geen vergunningen verlenen. 

We wezen stroken van maximaal 500 meter aan rondom stikstofgevoelige habitats (natuur) op de Veluwe, de Landgoederen Brummen en mogelijk in Bekendelle en Willinks Weust bij Winterswijk. In deze stroken én in die natuurgebieden, die samen het zogenoemde stikstofreductiegebied vormen, moet de uitstoot de komende 10 jaar flink dalen. Voor deze gebieden is gekozen, omdat blijkt dat dichtbij kwetsbare natuur stikstofvermindering het meest effectief is. In het beleid staan maatregelen voor de verschillende sectoren die hiervoor moeten zorgen.

In Winterswijk loopt een gebiedsproces. Als blijkt dat via dit proces de stikstofuitstoot daalt en de natuur herstelt, treedt het strokenbeleid in Winterswijk daar niet in werking.

Participatie

Het strokenbeleid kwam tot stand met inbreng van ondernemers, grondeigenaren en grondgebruikers en inwoners uit het stikstofreductiegebied. Op basis van een denkrichting voor het strokenbeleid, die het college van GS in juli 2025 vaststelde, gingen we met hen in gesprek. Tijdens inloopbijeenkomsten, via 1-op-1 gesprekken en via een digitaal platform haalden we reacties op. De inbreng uit de participatie leidde  tot wijzigingen, zoals het aanpassen of schrappen van maatregelen. Alle participanten krijgen een reactie op hun inbreng.

Maatregelen

Er staan verschillende maatregelen voor de verschillende sectoren in het beleid. Zo mogen bedrijven vanaf oktober 2026 geen nieuwe stookinstallaties zoals ketels, ovens en kachels plaatsen. En er mogen zich vanaf oktober 2026 geen nieuwe veehouderijen vestigen in het stikstofreductiegebied. Verder overwegen we de rijksoverheid te vragen om ook in de nacht de maximumsnelheid op snelwegen op en rond de Veluwe te verlagen naar 100 km/u. Het bouwen van woningen blijft mogelijk. Vanaf 2035 moeten bedrijven met schonere mobiele werktuigen (bijvoorbeeld vorkheftrucks, bladblazers of kranen) werken. Van gemeenten vragen we om al vanaf 2028 te werken met elektrische machines. We leggen inwoners uit het gebied geen verplichtingen op. Wel willen we hen stimuleren hun woningen zo duurzaam en energiezuinig te maken met bijvoorbeeld isolatie. 

We gaan ondernemers, grondgebruikers, maatschappelijke organisaties en inwoners helpen bij het voldoen aan de regels. We zorgen voor subsidies waar dat nodig en mogelijk is en we passen bestaande subsidieregelingen aan. Ook gaan we intensiever werken met energiecoaches die bedrijven helpen met het verbeteren van hun productieproces. En gaan we zaakbegeleiders inzetten die agrarische ondernemers kunnen helpen bij hun bedrijfsplannen. Verder gaan we meer kennis uitwisselen of dit ondersteunen.

Regels in de Omgevingsverordening

De maatregelen uit het strokenbeleid vertalen we naar regels die we vastleggen in de Omgevingsverordening. Hierin staan alle regels voor de omgeving waar we wonen en leven, onze leefomgeving. Hierover volgt op 3 februari 2026 een besluit, waarna de regels ter inzage komen te liggen van 12 februari tot en met 25 maart 2026. Iedereen kan dan een zogenoemde zienswijze indienen. In het najaar van 2026 nemen Provinciale Staten het definitieve besluit over de regels. 

Portret Ans Mol

We moeten van het stikstofslot af. Niets doen is geen optie.

We kiezen voor een eerlijke aanpak, waarbij iedereen aan de slag gaat om de stikstofuitstoot te verlagen. Niet alles kan overal. Maar voor elke sector blijft ruimte om te ondernemen, soms in een andere vorm. Dat vraagt veel van iedereen in de gebieden en daar gaan we bij helpen. Als we nu investeren in verandering, kunnen we straks weer vooruit. Met een gezonde natuur én toekomst voor bewoners, boeren en bedrijven.

Ans Mol-van de Camp

Gedeputeerde Stikstof