‘Beter benut Bokaal’ naar Lingewaard

Gemeente Lingewaard kiest bij meerdere leegstaande gemeentelijke gebouwen bewust voor hergebruik in plaats van sloop. Met deze aanpak kunnen ruim 300 woningen worden gerealiseerd. Hiervoor ontvangt de gemeente onze ‘Beter benut Bokaal’.
Gepubliceerd op: 29-mei-2026

De gemeente Lingewaard stond vorig jaar voor een interessante uitdaging: wat doe je met gebouwen die van de gemeente zijn en binnenkort leeg komen te staan? En hoe kun je die gebouwen inzetten voor het behalen van de eigen woningbouwdoelen?  

De gemeente vond het belangrijk om de mogelijkheden goed te onderzoeken en maakte contact met het provinciale programma SteenGoed Benutten. Samen met het Gelders Versnellingsteam bracht de gemeente de kansen voor hergebruik en transformatie in beeld, gekoppeld aan de woningbouwopgave.  

Anders kijken naar bestaand vastgoed 

Een inspiratietour langs de panden gaf de gemeente nieuwe inzichten. Daarna zijn er verschillende scenario’s voor de gebouwen uitgewerkt. Niet alleen sloop en nieuwbouw, maar juist ook hergebruik werd serieus meegenomen in de afweging. Met ondersteuning van een SteenGoed Benutten-subsidie vroeg de gemeente een architectenbureau om een aantal hergebruikvarianten uit te werken. En het Gelders Versnellingsteam bracht de mogelijkheden voor woningbouw op de locaties in kaart.  

Transformatie duurzamer dan nieuwbouw 

De ontwerpen van het architectenbureau lieten zien dat hergebruik van bestaande panden voor woningbouw in veel gevallen haalbaar, betaalbaar én duurzamer is. Dat bleek uit een CO2-meting die in samenwerking met de Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen (GMR) is uitgevoerd.  Zoals Erik Opdam, projectleider instrumentarium Toekomstbestendig Bouwen (GMR), aangeeft: "De CO2-analyse helpt overheden bij de keuze tussen sloop en hergebruik van een gebouw. De gevolgen voor klimaat en milieu worden daardoor duidelijk. De Groene Metropoolregio Arnhem-Nijmegen (GMR) heeft de meetmethode samen met partners uit de regio ontwikkeld en stelt deze beschikbaar voor gebruik in de regio." 

Voor gemeente Lingewaard betekende dit dat voor 7 van de 10 onderzochte locaties is besloten de bestaande gebouwen te behouden. 

 

Het is ook vanuit het perspectief van duurzaamheid mooi om te zien hoeveel bestaande gebouwen we een nieuwe functie kunnen geven. Zoals het oude gebouw van OBC-Bemmel: door de betonnen constructie te hergebruiken besparen we tijd, materialen en CO2-uitstoot.” - Maarten van den Bos, wethouder duurzaamheid gemeente Lingewaard 

 

Behouden voor gemeenschap  

Er zijn dus allerlei praktische redenen voor de gemeente om vaker in te zetten op hergebruik. Maar minstens zo belangrijk is dat hergebruik de kans biedt om bijzondere gebouwen te behouden voor de gemeenschap. Wethouder Aart Slob (cultuur): “Neem dorpshuis De Tichel in Haalderen. Een karakteristiek pand waaraan veel inwoners goede herinneringen bewaren. Ze hebben er gesjoeld, Sinterklaas gevierd, een kop koffie gedronken met buurtgenoten. Haalderen ís De Tichel, en inwoners zijn blij dat dit gebouw een nieuwe bestemming krijgt.”   

Waardering voor lef en samenwerking

Lingewaard laat zien dat anders kijken naar leegstaande gebouwen slimme oplossingen oplevert. Door de ruimte beter te benutten, besparen zij grondstoffen en CO₂ en maken zij sneller ruimte voor nieuwe woningen. Met de ‘Beter Benut Bokaal’ waarderen we gemeenten die daarin vooroplopen en andere gemeenten inspireren. Lingewaard is een terechte winnaar.

Gedeputeerde wonen Dirk Vreugdenhil

Provincie Gelderland

Inspiratie voor andere gemeenten

We willen Gelderse gemeenten stimuleren om bestaande gebouwen beter te benutten en sloop alleen toe te passen als dat echt nodig is. Via programma’s als SteenGoed Benutten en het Versnellingsteam ondersteunen we gemeenten bij vraagstukken rond leegstand, transformatie en woningbouw. Meer informatie leest u op gelderland.nl/steengoedbenutten of neem contact op om door te praten over de mogelijkheden in uw gemeente!