Veldlab Veluwe breedtegraad 52

In de week van 1 juni tot en met vrijdag 5 juni 2026 vindt Veldlab Veluwe breedtegraad 52 plaats. Een initiatief vanuit het Ruimtelab van provincie Gelderland. Hoe zorgen we ervoor dat de zoetwaterbel onder de Veluwe ook in de toekomst blijft bestaan, en zelfs kan groeien?

Over Veldlab Veluwe breedtegraad 52 

Onder de Veluwe (onder breedtegraad 52) ligt iets bijzonders: een grote voorraad zoet water. Dit ‘goud’ is belangrijk voor drinkwater, natuur en landbouw. Maar het staat onder druk. Door klimaatverandering valt regen anders: vaker in korte, hevige buien. Daardoor zakt minder water de grond in. Tegelijkertijd gebruiken we het water intensief. De voorraad raakt daardoor steeds minder goed aangevuld. Dat roept een belangrijke vraag op: hoe zorgen we ervoor dat deze zoetwaterbel ook in de toekomst blijft bestaan, en zelfs kan groeien? 

Tijdens Veldlab Veluwe breedtegraad 52 nemen we de tijd om hierover echt na te denken. Dit doen we volgens de Ruimtelab-methode; we geven ruimte aan experiment en gesprekken waar we in ons dagelijks werk niet aan toekomen. We maken in Ruimtelab geen beleid, maar kijken door andere brillen naar vraagstukken. 

Niet alleen voor morgen, maar juist voor de lange termijn, voorbij 2100. Want water, bodem en natuur veranderen langzaam. Wat we vandaag doen, heeft pas over tientallen of honderden jaren effect. 
Een team van ontwerpers, kunstenaars en experts werkt tijdens Veldlab Veluwe breedtegraad 52 een week lang aan nieuwe toekomstbeelden voor de Veluwe. Ze kijken vanuit verschillende invalshoeken: soms technisch, soms met de natuur als uitgangspunt. Door los te komen van het huidige beleid en bestaande ideeën ontstaat ruimte voor frisse inzichten.  

Donderdag 4 juni 2026: excursies op en rond de Veluwe 

Op donderdag gaat u mee op pad. In een bus rijden we rond de Gelderse breedtegraad 52. U bezoekt 4 plekken waar al wordt gewerkt aan andere vormen van landbouw, natuur en waterbeheer. 

We bezoeken de Waterrotonde in Eerbeek: een bijzondere plek waar waterbeheer, landschap en innovatie samenkomen. Op de natuur inclusieve Zuivelboerderij De Brummenaer worden we ontvangen door eigenaren Jan Willem en Michaela. Tijdens een rondleiding over de boerderij vertellen zij hoe zij werken, ondernemen en omgaan met de uitdagingen én kansen binnen de agrarische sector in combinatie met biologisch en met de natuur werken. Midden in een prachtige natuurlijke omgeving ligt de Infiltratie van Schaltenberg. Hier ontdekken we hoe water, landschap en natuur samenkomen. Onderweg naar en op locatie vertelt Vitens meer over de werking van het gebied en de rol die waterbeheer hier speelt. Let op: vanwege de korte wandeling vanaf de parkeerplaats is deze locatie helaas minder goed toegankelijk en niet geschikt voor rolstoelgebruikers of mensen die slecht ter been zijn. Tot slot bezoeken we Wijngaard De Breede Beek, verscholen in het groen van Landgoed Slichtenhorst ligt. Een bijzondere plek waar technologische innovatie, landschap, ondernemerschap en streekontwikkeling samenkomen. Hier vertelt WUR-onderzoeker Corné Lugtenberg over robotica en andere agrarische innovaties.  

U ziet wat er nu al mogelijk is en hoort verhalen uit de praktijk. Onderweg is er alle ruimte om vragen te stellen en ervaringen uit te wisselen. Wat betekent dit voor de Veluwe? En wat kunt u hiermee in uw eigen werk? U kunt kiezen om de ochtend, de middag of de hele dag mee te gaan. Na aanmelding ontvangt u enkele dagen voor vertrek het programma en informatie over de voorbeelden die we gaan bezoeken. De bustour begint en eindigt bij het Huis der Provincie in Arnhem.  

Vrijdag 5 juni 2026: eindpresentatie & expositie 

Op vrijdag ziet u in Theaterloods Radio Kootwijk de uitkomsten van het veldlab. De ontwerpteams presenteren hun toekomstbeelden voorbij 2100, met duidelijke verhalen en sterke visualisaties. Deze beelden zetten aan tot denken en maken het gesprek concreet. We starten om 12.00 uur met een lunch en bezoek aan de expositie. Locatie is Theaterloods Radio Kootwijk. Om 13.00 uur start het inhoudelijk programma met een keynote van meteoroloog Reinier van den Berg. De ontwerpteams presenteren vervolgens de opbrengsten van de week, inclusief de door hen ontworpen verhaallijnen. Noël van Dooren (Rijksadviseur Fysieke Leefomgeving), Dirk Vreugdenhil (gedeputeerde ruimtelijke ordening provincie Gelderland), Wim van der Meer (directeur en filosoof van Waterschap Vallei & Veluwe), Ilse Nederlof (Business Developer bij Vitens), en Michael Hesp (grondeconoom bij Fakton) reflecteren op de verhaallijnen. Noël van Dooren sluit tot slot de middag af met een keynote over de toekomst van de zoetwaterbel onder de Veluwe. We sluiten rond 16.00 uur af met een borrel bij de expositie. 

Wat gebeurt er de andere dagen? 

De programmaonderdelen op donderdag 4 en vrijdag 5 juni zijn voor iedereen open om deel te nemen. Aanmelden kan via het aanmeldformulier. Op maandag starten de ontwerpteams met een ‘gebiedsschouw’, waarna ze op dinsdag in Arnhem in Atelier Gelderland aan de slag gaan. Op woensdag werken de ontwerpteams op locatie in Radio Kootwijk. Hier vindt op woensdag ook een veldbrunch plaats met een groep genodigden uit het veld: professionals die werken aan voedselproductie, natuur en water op en rond de Veluwe. 

Wilt u zich ook aanmelden?