Open Monumentendag bij het Huis der Provincie

Zaterdag 12 september 2026 openen het monumentale Huis der Provincie en de historische Sabelspoort aan de Markt in Arnhem hun deuren voor bezoekers! Wees welkom tussen 10.00 en 16.00 uur. Tijdens een rondleiding door het gebouw beleeft u de geschiedenis en bewondert u de kunstcollectie van de provincie.

Veerkrachtig erfgoed, in tijden van onzekerheid 

Het thema tijdens de 40ste editie van Open Monumentendag is: ‘Veerkrachtig erfgoed, in tijden van onzekerheid’. Dit thema sluit goed aan bij het Huis der Provincie. In september 1944, tijdens de Tweede Wereldoorlog, is het oude provinciehuis verwoest door bombardementen. Tijdens de wederopbouw van de stad is ervoor gekozen om het provinciehuis aan de zuidzijde van een groter marktplein neer te zetten. Architect J.J.M. Vegter maakte het ontwerp. Hij liet zich inspireren door de Scandinavische bouwstijl. Het gebouw is bedoeld voor zowel de overheid als de inwoners. De Sabelpoort verbindt het oude met het nieuwe.  
In het provinciehuis komen kunst en architectuur samen. Kunst is op veel plekken in het gebouw te zien. Zo werd het provinciehuis een symbool van hoop en herstel voor Nederland. 
 

Rondleiding door het gebouw

Tijdens de Open Monumentendag zijn er tussen 10.00 en 16.00 uur doorlopend rondleidingen door het gebouw. Tijdens deze rondleidingen is er speciale aandacht voor het thema ’Veerkrachtig erfgoed, in tijden van onzekerheid’. Aanmelden voor deze rondleidingen is niet nodig. De groepen starten bij voldoende deelnemers. Daarnaast is het ook mogelijk om met behulp van een routeboekje zelfstandig de rondleiding te volgen. 
 

Kunstcollectie met rondleiding

Als ambassadeur voor de Gelderse beeldende kunst hebben wij een eigen kunstcollectie van hoge kwaliteit. De collectie bestaat uit ongeveer 2600 kunstwerken en is zichtbaar, beleefbaar en betekenisvol in het Huis der Provincie en daarbuiten. We willen dat onze kunstcollectie voor iedereen te beleven is. Daarom bieden we op Open Monumentendag 2026 om 11.00 en om 13.00 uur een kunstrondleiding aan. Deelname is gratis en aanmelden is niet nodig.   
Tijdens de rondleiding kunt u ook de kunsttentoonstelling ’Opgelucht ademhalen’ bezichtigen. De tentoonstelling opent op 7 september tijdens de Internationale Dag van de Schone Lucht in het Huis der Provincie.  

Tentoonstelling ’Ik kom terug’ 

Hoe is het om te vluchten in Oorlogstijd? Dit ervaart u tijdens de tentoonstelling ‘Ik kom terug’. Tijdens en na de Slag om Arnhem moesten zo'n 150.000 inwoners uit Arnhem en omgeving huis en haard verlaten. Verhalen over de evacuatie in 1944 - 1945 zijn verzameld en worden gedeeld. Deze tentoonstelling is de gehele maand september gratis te bezichtigen in de hal van het Huis der Provincie. Beluister ook de bijbehorende podcastserie 'Ik kom terug' via Spotify en  airbornemuseum.nl/ik-kom-terug
 

Tentoonstellingen Landschapstriënnale

Dit jaar vindt het festival de Landschapstriënnale plaats in Arnhem. Het thema is ’Op Waterbasis’. Tijdens Open Monumentendag 2026 zijn er twee tentoonstellingen over dit thema te bezichtigen. De tentoonstelling over de toekomst van de waterbel onder de Veluwe heeft aandacht voor vragen als: Hoe houden we droge voeten bij hoosbuien en hoge rivieren? Wat betekent verdroging voor natuur en landbouw? En hoe ontwerpen we landschappen waarin water ruimte krijgt én geeft? En de tentoonstelling ’Schetsen aan Gelderse Watermolenlandschappen’ laat zien hoe vergeten watersystemen een inspiratiebron zijn voor een toekomstbestendig Gelderland. Denk hierbij aan historische watermolenlandschappen die bijdragen aan de uitdagingen als klimaatadaptatie, waterbeheer en natuurherstel. De tentoonstellingen zijn te bezoeken van dinsdag 8 t/m vrijdag 18 september 2026 in het Huis der Provincie. 

Atelier Gelderland 

Tijdens de Open Monumentendag is ook Atelier Gelderland te bezichtigen. Dit is dé creatieve werkplaats in het Huis der Provincie. In het atelier werken provinciecollega's en samenwerkingspartners aan beleid, uitvoering of onderzoek. Het atelier helpt je om ideeën zichtbaar te maken, keuzes te verkennen en samen tot plannen te komen! Gelderland ontwerpt. Welkom in Atelier Gelderland. 

In gesprek met Lexie

Ga tijdens de Open Monumentendag 2026 in gesprek met onze Lexie, een A.I.-hologram en kom alles te weten over het monumentale gebouw van het Huis der Provincie.  

“Hoi, ik ben Lexie, een A.I.-hologram. Ik ben een digitale assistent en sta voor je klaar tijdens de Open Monumentendag. Stel me vragen en kom van alles te weten over het monumentale gebouw van het Huis der Provincie. Kom kennismaken met mij op 12 september!"

Ga tijdens de Open Monumentendag 2026 in gesprek met Lexie onze een A.I.-hologram. 

Erfgoed voor nu en de toekomst 

Gelderland telt ongeveer 6.300 rijksmonumenten en 12.500 gemeentelijke monumenten. Als provincie dragen we bij aan de restauratie, verduurzaming, het onderhoud en de herbestemming van deze monumenten. We willen we dat inwoners en bezoekers genieten van erfgoed. Nu en later. Erfgoed maakt onze provincie speciaal. Denk aan monumenten, archeologie, historische landschappen en tradities.  

Het toegankelijk en beleefbaar maken van monumenten is daarbij belangrijk en Open Monumentendag draagt daaraan bij.