“Dit onderzoek laat zien dat SMR's een goede toevoeging kunnen zijn voor het Gelders energiesysteem. Ze bieden op verschillende plekken kansen voor warmtenetten, lokale energiehubs en de industrie”, aldus gedeputeerde Ans Mol-van de Camp.
Het onderzoek
Het rapport brengt de toekomstige kansen van kleine modulaire kernreactoren, ofwel SMR's, voor Gelderland in beeld. Daarvoor is per gebied bekeken wat de bestaande en toekomstige vraag naar elektriciteit, warmte en waterstof is. Vervolgens is gekeken of er een type SMR is dat hierbij past. Per type SMR is een ander tijdpad onderzocht, want sommige soorten zijn nog minder ver in hun ontwikkeling. Het onderzoek is uitgevoerd door het adviesbureau Haskoning.
Eerste kansen
Het rapport stelt dat er voor de SMR’s die als eerste te realiseren zijn (Generatie III+), een aantal locaties in Gelderland geschikt is. Hierbij is met name de beschikbaarheid van grootschalige energie-infrastructuur van belang. Deze SMR’s kunnen rond 2035 beschikbaar zijn.
Het onderzoek noemt onder andere Dodewaard als geschikte locatie. In opdracht van provincie Gelderland en gemeente Neder-Betuwe wordt hier momenteel een locatie-specifiek haalbaarheidsonderzoek uitgevoerd.
Latere kansen
Voor Generatie IV-SMR’s zijn er ook een aantal geschikte locaties. Dat gaat om locaties met een industriëel cluster met een gezamenlijke stroom of warmtevraag. Ook zijn er mogelijkheden voor de productie van waterstof. Deze SMR’s kunnen rond 2040 beschikbaar zijn.
De meeste kansen in Gelderland komen in de toekomst van zogeheten micro-SMR's. Gelderland heeft een relatief verspreide energievraag wat goed past bij dit kleinere flexibele type SMR. Ze zijn bijvoorbeeld geschikt voor warmtenetten en lokale energiesystemen los van het landelijk net. Deze SMR’s zouden rond 2045 beschikbaar kunnen zijn. Verder onderzoek naar de inpassing van deze SMR’s is nodig.
Bijdrage netcongestie
SMR’s kunnen op langere termijn ook een bijdrage leveren aan de vermindering van netcongestie. Meerdere kleinere opweklocaties in een regio kunnen namelijk de noodzaak tot transport verminderen.
Kansen voor de economie
De provincie ziet ook kansen voor economische ontwikkeling. SMR’s kunnen een stabiele aanvulling vormen op het energiesysteem. Daarmee bieden ze ruimte voor bedrijven om te verduurzamen, te groeien en zich in Gelderland te vestigen. Dit versterkt de regionale economie. Daarnaast biedt de ontwikkeling van SMR’s kansen voor innovatie en werkgelegenheid via een nucleair kenniscluster. Het rapport gaat beperkt in op deze economische effecten. Oost NL voert momenteel aanvullend onderzoek uit naar de economische impact van SMR’s voor Gelderland.
Onzekerheden en aandachtspunten
Tegenover deze kansen staan ook onzekerheden. Vooral de financiële haalbaarheid van eerste projecten (zogeheten first-of-a-kind-reactoren) brengt risico’s met zich mee. De planning en bouwkosten zijn onzeker. Daarnaast zijn er aandachtspunten zoals de beschikbaarheid van verrijkt uranium en voldoende gekwalificeerd personeel.
Werken aan betaalbare, betrouwbare en beschikbare energie voor Gelderland
Met het actieplan SMR werkt de provincie aan het mogelijk maken van SMR’s in Gelderland. De ambitie is om rond 2035 een werkende SMR te hebben. Lokale steun is daarbij een belangrijke voorwaarde.
Momenteel is de provincie bezig om 2 kansrijke locaties in beeld te brengen. Dit onderzoek is daarin een belangrijke stap. De uitkomsten leiden niet tot een directe locatiekeuze. Met het rapport worden de mogelijke ontwikkelroutes voor een SMR onderzocht en wordt bijbehorend uitvoeringsbeleid ontwikkelt. “Zo werken we stap voor stap aan betaalbare, betrouwbare en beschikbare energie voor Gelderland”, aldus gedeputeerde Ans Mol-van de Camp.
