Het Comité is een belangrijk adviesorgaan in de EU en vertegenwoordigt gemeenten en regio’s uit alle EU-lidstaten.
Europa heeft meer CO₂-arme energie nodig om de energievoorziening betrouwbaar en betaalbaar te houden, de industrie te verduurzamen en minder afhankelijk te worden van energie uit andere delen van de wereld. Kleine modulaire kerncentrales kunnen daar een belangrijke rol in spelen. De Europese Commissie lanceerde daarom eerder dit jaar een nieuwe strategie om de ontwikkeling van SMR’s te versnellen. Ans Mol is lid van het Europees Comité van de Regio’s en stelde namens het Comité een advies op over de Europese SMR strategie.
Samen investeren in een eerste reeks SMR-projecten
De voordelen van SMR’s ontstaan alleen als reactoren zoveel mogelijk volgens dezelfde standaarden en in serie worden gebouwd. Belangrijke aanbeveling is daarom dat de EU moet investeren in een eerste reeks SMR-projecten in geïnteresseerde lidstaten. Zo kan Europa samen ervaring opdoen en kunnen de kosten voor volgende projecten verlaagd worden. Het advies waarschuwt voor een versnipperde aanpak waarbij ieder land afzonderlijk projecten ontwikkelt. Juist door samen te werken kan Europa werken aan kennis, standaardisatie en een sterke Europese productieketen opbouwen.
Provincies en gemeenten op tijd betrekken
In de Europese strategie is volgens het Comité ook nog onvoldoende aandacht voor de rol van lokale en regionale overheden. Gemeenten en provincies bepalen voor een belangrijk deel waar energie en infrastructuur nodig zijn, spelen een belangrijke rol bij de ruimtelijke inpassing en voeren het gesprek met inwoners en bedrijven. Het advies pleit er daarom voor regio’s op tijd te betrekken bij de ontwikkeling van SMR’s: vanaf de eerste planvorming en niet pas wanneer een locatie in beeld is.
Verschillende regio’s in Europa bereiden zich, net als Gelderland, al voor op de mogelijke komst van SMR’s. Het advies stelt voor hun kennis en ervaring Europees te gebruiken, zodat andere regio’s daarvan kunnen leren en niet overal hetzelfde voorbereidende werk gedaan hoeft te worden.
Uitwerking van Europese SMR-strategie
Het door Ans Mol ingediende advies is dinsdag aangenomen door de commissie Milieu, Klimaatverandering en Energie (ENVE) van het Comité van de Regio’s. De plenaire behandeling in het Comité staat gepland op 2 en 3 december. Na vaststelling wordt het advies aangeboden aan de Europese instellingen. De komende periode werken de Europese Commissie, het Europees Parlement en de lidstaten verder aan de uitwerking van de SMR-strategie. Met het advies wil het Comité van de Regio’s ervoor zorgen dat de positie van regio’s en de gezamenlijke financiering van een eerste reeks projecten onderdeel worden van die verdere uitwerking.
Gelderse SMR-aanpak
Het advies sluit goed aan bij de Gelderse SMR aanpak. Met het Gelders Actieplan SMR werkt provincie Gelderland eraan om 2 SMR’s mogelijk te maken. De provincie heeft de ambitie om rond 2035 een werkende SMR in Gelderland te hebben. Europese investeringen in SMR’s en betere samenwerking tussen overheden kunnen helpen om die ambitie te realiseren.
“Europa moet nu handelen, wachten is een risico.”
“SMR’s zijn geen snelle oplossing voor de energie-uitdagingen van vandaag, en dit advies pretendeert dat ook niet. Maar juist omdat de keuzes van vandaag onze energievoorziening voor de komende generaties bepalen, moet Europa nu handelen. Wachten tot de technologie volledig is uitontwikkeld, betekent het risico lopen achterop te raken. Daarom moet Europa samenwerken aan een eerste reeks SMR-projecten De komende Europese meerjarenbegroting biedt een kans om, samen met regio’s, deze Europese aanpak vorm te geven. Uiteindelijk krijgt elke SMR een plek in de leefomgeving van mensen, daarom moeten regio’s vanaf dag één aan tafel zitten.” Aldus rapporteur SMR strategie namens van het Comité van de regio’s en Gelders gedeputeerde Ans Mol.
