Transcript video Gelderse Stikstofaanpak

De scheikundige formule van stikstof verschijnt in beeld; twee blauwe bollen tegen een blauwe achtergrond, net als de beschrijving uit het woordenboek: [stik-stof] (scheik.) /znw. N2.

Stikstof. Dat klinkt niet zo vrolijk en dat is het ook niet.

Er komt een boer in beeld omringd door vier volwassenen, een kind een koe en een varken. Door de lucht dwarrelen stikstofverbindingen.

Nou ja, stikstof zelf is helemaal niet schadelijk.

Het is een kleurloos gas dat overal in de lucht om ons heen zit.

Het wordt pas vervelend als stikstof een verbinding aangaat met zuurstof.

Er verschijnt naast het stikstofsymbool nu een zuurstofsymbool in beeld.

Dan krijg je stikstofoxide of met waterstof.

Dan krijg je ammoniak.

De symbolen versmelten en er ontstaan nieuwe verbindingen:

Stikstofoxide, twee gele bollen en een blauwe [stik-stof-oxi-de] (scheik.) /znw. NOX Ammoniak, drie rode bollen en een blauwe [am-mo-ni-ak] )scheik.) /znw.

Stikstofoxide uitstoot komt vooral door verkeer en industrie.

Ammoniakuitstoot komt vooral door de veeteelt.

We zien fabrieken en snelwegen, met daarvoor een auto, een vrachtwagen en een binnenvaartschip, de stikstofverbindingen uitstoten.

Die ammoniak komt namelijk uit mest.

We zien een kalkoen, twee varkens, een koe en een trekker bij een boerderij staan, ze stoten ammoniak uit.

Wat is nou het probleem?

In Nederland is de concentratie van stikstofoxide en ammoniak te hoog.

Hierdoor verzuurt de bodem.

We zien tegen een gele achtergrond een natuurgebied met veel groen en verscheidene diersoorten.

Dat schaadt de gezondheid van planten en dieren.

Het regent stikstof en ammoniakverbindingen. Een aantal soorten verdwijnen.

Het doet de variëteiten afnemen.

De biodiversiteit gaat achteruit, de natuur wordt eentonig en kwetsbaarder.

Vele soorten verdwijnen.

Insecten leggen massaal het loodje.

Twee bijen komen aanvliegen en vallen dood neer.

Zonder hen geen groenten en fruit en ga zo maar door.

Deze ontwikkeling bedreigt op termijn alle natuur en alle leven.

We zullen dus aan de slag moeten.

Verscheidene handen worden op elkaar gelegd.

Dat is een gezamenlijke verantwoordelijkheid.

Dat wordt nationaal en internationaal onderstreept.

Een ambtenaar zit achter een bureau te typen. Op een futuristisch scherm zien we een kaart van Gelderland. E-mails vliegen weg. Naast hem staat een stoplicht.

Bovendien, als we nu niets doen, blijft de uitstoot te hoog en blijft het stoplicht dus op rood voor het geven van vergunningen voor bijvoorbeeld de bouw van woningen of wegen.

Dan zit de maatschappij op slot.

De ambtenaar gebaart dat hij niet weet wat te doen. Twee bouwers staan verontwaardigd naast hem. Afzetlint verschijnt voor hen.

Ook daarom is het belangrijk dat we aan de slag gaan.

Hoe gaan we dat doen?

De bouw, de industrie, de landbouw, transport en de natuurbeheerders.

Er verschijnen bouwers met kranen, zakenlui met fabrieken, boeren met koeien, een kapitein met een schip en een vrachtwagen en een boswachter met bomen. Ze staan in een grote groep.

Alle sectoren doen mee, net als de waterschappen en de gemeenten.

Samen komen we verder.

De vlag van Gelderland verschijnt in beeld.

We noemen dit de Gelderse Stikstofaanpak.

We hebben drie doelen.

Ten eerste: we bereiken een structurele verlaging van de stikstofuitstoot.

We zien een kleiner wordend staafdiagram die stikstof en ammoniak representeert.

We versterken kwetsbare natuur en ten derde we helpen verschillende sectoren met verduurzamen.

We zien het natuurgebied van eerder, er verschijnt een terugspoelicoon. De verdwenen soorten komen terug. De vervuilers komen ook in beeld voor een staafdiagram, waaronder boeren, koeien, varkens en fabrieken. Het staafdiagram wordt kleiner.

Daar werken we aan in drie gebieden de Veluwe, de Rijntakken en de Achterhoek.

Alle Natura 2000 gebieden in Gelderland zijn hierbij inbegrepen.

We zien een kaart van Gelderland waarop de genoemde plaatsen worden gemarkeerd.

We werken aan deze doelen via vergunningverlening.

We zien de ambtenaar weer zitten naast het stoplicht. Er vliegen e-mails weg.

Welke aanvraag krijgt groen licht en welke niet?

We nemen bron maatregelen. Zo verlagen we de uitstoot.

We zien dezelfde vervuilers weer in beeld verschijnen voor het staafdiagram. Uit de fabriek komt rook.

Bijvoorbeeld via innovaties in de industrie en het steunen van boeren die ervoor kiezen om te stoppen met hun kan kalverhouderij.

Het staafdiagram wordt kleiner en de rook wordt minder.

We nemen natuur maatregelen zodat de natuur sterker wordt.

We zien opnieuw het stukje natuur met de diverse soorten.

En we kijken wat past op welke plek.

Hoe richten we het land zo in dat menselijke activiteit en natuur in balans zijn?

We zien de kaart van Gelderland met daarop alle losse elementen, de verschillende dieren zoals varkens en kalkoen, het stukje natuur, de fabrieken en de wegen en de graafmachines. Alles husselt door elkaar heen.

Het Gelders Datahuis rekent alle opties door.

We zien drie mensen dingen doorrekenen. Twee met een laptop en een voor een groot cirkelvormig scherm. Daarop is een kaart van Gelderland te zien. We bewegen richting de kaart daarop verschijnen verkeersborden die laten zien dat er werkzaamheden zijn.

Wat levert het op aan reductie?

Wat kost het?

Wat is er voor nodig om dit te realiseren?

In uitvoeringsallianties werken we aan de gekozen oplossingen.

We zien grote ronde tafels waar mensen aan zitten te overleggen. In het midden ligt een grote blauwdruk van Gelderland.

We kiezen voor een integrale aanpak waarbij elke sector maatregelen voor verbeteringen doorvoert.

Ondertussen blijven we monitoren om steeds het effect goed in beeld te hebben en waar nodig, stellen we bij.

We zien  weer dezelfde mensen van het Gelders Datahuis. Dit keer kijkt er een naar de laptop en twee naar het grote scherm.

Zo werken we in Gelderland samen aan stikstof maatregelen.

Er verschijnen bouwers met kranen, zakenlui met fabrieken, boeren met koeien, een kapitein met een schip en een vrachtwagen en een boswachter met bomen. Ze staan in een grote groep.

Ze staan in een mooi harmonieus landschap met veel groen, een rivier, een fietspad en een oud dorp op de achtergrond. Er vliegen vogels.

Als we de doelen halen, creëren we samen weer ruimte voor ontwikkeling en zorgen we ook voor onze natuur.

Een witte titelkaart verschijnt in beeld met de kleuren van de vlag van Gelderland.

De Gelderse Stikstofaanpak dat werkt.

Kijk op www.gelderland.nl/stikstof voor meer informatie.