Ecologisch bermbeheer

Alle bermen langs de provinciale wegen beheren we ecologisch.  Door op een speciale manier te maaien en het maaisel af te voeren. Zo zorgen we ervoor dat steeds meer soorten planten en dieren in de bermen voorkomen.  

Ecologisch bermbeheer is volop in beweging met steeds nieuwe kennis en inzichten. In 1996 tot ongeveer 2017 keken we voornamelijk naar de biodiversiteit op basis van planten. De laatste jaren zijn we meer bezig om te kijken hoe we dit kunnen combineren met het belang van insecten. Dit betekent dat bermen niet wekelijks als een gazon worden gemaaid maar dat kruiden de kans krijgen te bloeien en insecten en kleine dieren in de berm kunnen overleven. Jaarlijks laten we een kwart van onze bermen door een ecoloog inventariseren en op basis van die inventarisatie bepaald de ecoloog het beheeradvies om de natuurwaarde te verhogen.

100 bedreigde plantensoorten in onze bermen

12 jaar monitoren en aanpassen van het bermbeheer werpt zijn vruchten af. Het afvoeren van maaisel zorgt voor een voedselarme bodem. Zo laat de bijenorchis zich de laatste jaren weer in droge bermen langs wegen in het rivierengebied zien. Door minder vaak en op specifieke momenten te maaien is deze zeldzame en bedreigde soort teruggekeerd.

Ook andere karakteristieke plantensoorten van schrale gronden, zoals zandblauwtje, vroegeling, en muizenoor profiteren van deze wijze van bermbeheer. Er groeien 2 wettelijk beschermde planten en ongeveer 100 bedreigde soorten in onze bermen die op de rode lijst staan.

Maar het kan altijd beter. Om het maaien te laten doen door bedrijven die weten hoe je goed ecologisch moet beheren werkt de provincie mee aan kleurkeur van de vlinderstichting. In 2021 werken alle 4 onze aannemers al deels volgens dit kleurkeur. In 2022 gaan we alle geschikte bermen in de provincie volgens kleurkeur beheren.

Zo kan het in de toekomst voorkomen dat een berm in een heel droog jaar een keer niet wordt gemaaid in de zomer, en dat als alles vol in bloei staat wat later wordt gemaaid.

Sinusmaaien

Sinusmaaien is een nieuwe vorm van gefaseerd maaien. Langs wegen waar de bermen breed genoeg zijn gebruiken we een aangepaste vorm van sinusmaaien, we maaien in de vorm van parkeerhavens van 100 meter lang, en slaan dan 50 meter over. De volgende maaibeurt beginnen we 50 meter verder. Het betekent dat in slingerende lijnen wordt gemaaid en dat sommige delen vaker dan andere aan de beurt zijn. Er blijft altijd ongeveer 1/3 deel staan. Daardoor wordt een betere leefomgeving voor vlinders en bijen gecreëerd. Het heeft geen zin om de hele berm níet te maaien, juist de variatie is belangrijk; de combinatie tussen wel en niet maaien is ideaal voor bijen en vlinders. Waar de berm ongeschikt is voor sinusmaaien, en als de berm breder is dan 1.5 meter, laten we 15-30% staan. Sinds 2021 doen we dit in de hele provincie.

Verkeersveiligheid

De bebakeningsstrook (1,5 meter langs de rijbaan) en uitzichthoeken van kruisingen en rotondes worden zo onderhouden dat het uitzicht niet wordt belemmerd door de hoogte van het gras. Deze strook is voor vliegende insecten ook gevaarlijk, het verkeer komt vlak langs.

Invasieve exoten

Soorten als de Japanse duizendknoop, reuzenberenklauw en reuzen springbalsemien willen we liefst niet in onze bermen hebben al bloeien ze mooi. Maar ze verdringen inheemse planten en ze zijn zowat niet uit te roeien. Daarom werken we mee met onderzoek naar een goede, gifvrije bestrijding en zorgen we dat we in elk geval niet meer krijgen dan we nu hebben. Met maaien wordt gezorgd dat ze zich niet verder verspreiden en ze geen zaad krijgen. Samen met de provincies Overijssel, Flevoland en Utrecht hebben we een leidraad laten maken om de reuzenberenklauw ecologisch te beheren.

Leernetwerk ecologisch bermbeheer

De kennis en ervaring die we hebben opgedaan met 12 jaar onderzoek en monitoring willen we delen met Gelderse gemeenten en waterschappen. Daarom hebben we Stichting Landschapsbeheer Gelderland  gevraagd een leernetwerk ecologisch bermbeheer op te zetten. Dit netwerk is in 2019 jaar succesvol opgestart.

Stel uw vraag via het vragenformulier of neem telefonisch contact op via 026 359 99 99.