Combinatie windturbines en natuur bij tuinbouwgebied NEXTgarden in Lingewaard niet mogelijk

17-3-2021

Bij tuinbouwgebied NEXTgarden in de gemeente Lingewaard is al langer de wens om windturbines te plaatsen. Dit zou bijdragen aan het energieneutraal maken van het gebied. De locatie ligt echter in het Gelders Natuur Netwerk. Bij de afwegingen heeft provincie Gelderland kritisch gekeken naar het belang van de natuur én het belang om duurzame energie op te wekken. Na zorgvuldige afweging heeft provincie Gelderland de conclusie getrokken dat een combinatie niet mogelijk is. Deze conclusie is gedeeld met gemeente Lingewaard. De zorgvuldige afweging voor specifieke locatie in het Gelders Netwerk is onderdeel van de provinciale aanpak om schaarse ruimte zo goed mogelijk te benutten.

Natuur en duurzame energie

Gelderland schakelt over op duurzame energie. Deze wekken we de komende jaren vooral op met windturbines en zonneparken. Dat kost ruimte. Die is schaars en daarom moeten we deze zo goed mogelijk gebruiken door functies te combineren. Provincie Gelderland onderzoekt daarom op meerdere plekken samen met initiatiefnemers of en hoe natuur(ontwikkeling) en opwekken van duurzame energie te combineren zijn. Daarbij gaat het om plekken met een bijzonder karakter. Ze liggen in het Gelders Natuur Netwerk (GNN) maar hebben een sterke relatie met een andere gebruiksfunctie dan natuur. De locatie bij NEXTgarden is nu gewogen.

Energieneutraal tuinbouwgebied

In Lingewaard lijken de locaties voor windturbines beperkt. De grond van locatie bij NEXTgarden is van de gemeente waardoor de gemeente zelf had kunnen kan sturen op een aantal zaken zoals het verdelen van de lusten en de lasten. Daarnaast passen windturbines goed bij de ambitie voor een energieneutraal NEXTgarden. De windturbines zouden ten dienste gekomen zijn van de glastuinbouw en ondersteunen de overschakeling op duurzame warmtebronnen ter vervanging van aardgas. Door de windturbines aan het warmtesysteem te koppelen zou een eventueel overschot aan windenergie omgezet worden in warmte en opgeslagen worden. De windturbines hadden ‘achter de meter’ aangesloten kunnen worden op het netwerk van de glastuinbouw, dat zou financiële voordelen bieden. Oorspronkelijk dus allemaal goede argumenten voor de windturbines.

Sterke en weerbaar ecosysteem

De locatie ligt in Park Lingezegen tegen het deelgebied Waterrijk-Oost. Dit gebied is aangelegd als natuurgebied voor watervogels en vormt samen met de Linge een verbindingszone voor dieren en planten. Het gebied ontwikkelde zich in korte tijd tot een leefgebied waar veel (water)vogels, vlinders en overige dieren zich prima thuis voelen. Er is zo ook een goede verbinding ontstaan tussen de Veluwe, Nijmeegse stuwwal en Gelderse Poort. Verbindingen zijn voor de planten en dieren belangrijk om ervoor te zorgen dat er veel variatie ontstaat. Variatie zorgt weer voor een betere overlevingskans. Het aantal soorten vogels en de aantallen die zich in korte tijd na inrichting van Waterrijk-Oost hebben gevestigd, is uniek en groeit nog steeds. Zelfs de roerdomp en het porseleinhoen laten zich zien en horen. Twee zeldzaamheden die iets zeggen over de kwaliteit van dit nieuwe natuurgebied. Het blijkt een uitstekend gebied voor specifieke water- en moerasvogelsoorten. Soorten die voor Natura 2000 gebied Rijntakken zijn aangewezen, komen juist hier voor omdat de uiterwaarden te druk zijn. Daarnaast gaat het om een relatief smalle strook GNN. De locatie ligt als het ware ingesloten door de kassen en de Linge. Om de oppervlakte, samenhang en kwaliteit van het GNN in dit gebied te kunnen behouden zou er, als je windturbines wilt neer zetten veel moeten veranderen in het gebied. Zoals het verplaatsen van de kassen of de Linge. Dat is niet realistisch.

Combinaties mits ze bijdragen aan sterkere natuur én meer duurzame energie

In de praktijk ziet provincie Gelderland steeds meer initiatieven voor het opwekken van duurzame energie door windturbines en zonnevelden die gecombineerd kunnen worden met andere functies van een gebied. Ook af en toe in natuurgebieden. In veel gevallen is daar het antwoord nee op. De natuur is kwetsbaar en dit zijn ook niet de locaties waar de provincie de grote klappers wil maken voor duurzame energieopwekking. Maar soms zijn er op beperkte schaal wel kansen om zaken te combineren. Provincie Gelderland wil dit in deze gevallen samen met de initiatiefnemers verkennen. De locatie in Lingewaard paste bij deze visie, maar de verkenning heeft laten zien dat de combinatie van opwekken van hernieuwbare energie en versterken van de natuur hier niet te realiseren is.

Terug naar nieuwsoverzicht